Cách trộn đề trắc nghiệm: đảo câu hỏi và đáp án cho từng học sinh

Phòng thi 40 em, ngồi sát nhau, đề giống hệt nhau. Chỉ cần một ánh mắt liếc sang là đáp án câu 7 đã đi một vòng. Đó là lý do thầy cô nào cũng muốn biết cách trộn đề trắc nghiệm. Trước đây trộn đề là một buổi tối cắt dán, đánh lại số câu, dò lại bảng đáp án. Khi học sinh làm bài online, việc này gần như tự động. Bài này nói cả hai: trộn đề online trên rayQuiz và vài lời khuyên cho thầy cô vẫn in đề giấy.

Trả lời nhanh: Cách trộn đề trắc nghiệm nhanh nhất là cho học sinh làm online và bật hai tuỳ chọn đảo thứ tự câu hỏi và đảo thứ tự đáp án. Mỗi học sinh sẽ nhận một thứ tự khác nhau, còn máy vẫn chấm đúng theo nội dung đáp án nên thầy cô không cần làm nhiều bảng đáp án.

Trộn đề để làm gì

Trộn đề không làm học sinh giỏi lên, nhưng giúp điểm số phản ánh đúng hơn:

• Giảm chép bài cạnh nhau. Câu 5 của em này là câu 18 của em kia, đáp án B của em này là đáp án D của em kia.
• Giảm "truyền đáp án" qua tin nhắn. Một chuỗi "ABDCA..." gửi vào nhóm chat không còn dùng được.
• Giảm học vẹt vị trí. Với đề luyện tập làm nhiều lần, học sinh không thể nhớ "câu 3 chọn C" mà phải nhớ nội dung.

Trộn đề chỉ là một lớp. Nó hiệu quả nhất khi đi cùng giới hạn thời gian và một ngân hàng câu hỏi được viết cẩn thận.

Cách trộn đề trắc nghiệm online trên rayQuiz

Trên rayQuiz, việc trộn đề diễn ra ngay bên trong mỗi lượt làm bài, không phải bằng cách tạo ra nhiều mã đề riêng. Có hai chỗ để bật:

Khi tổ chức thi có giám sát cho lớp

Trên trang lớp, bấm Tạo bài thi, chọn đề và giờ thi. Trong phần Cách làm bài, bật:

• Đảo thứ tự câu hỏi
• Đảo thứ tự đáp án

Hai tuỳ chọn này mặc định tắt, nên thầy cô nhớ bật khi cần.

Khi giao bài trong tài khoản tổ chức

Với tài khoản tổ chức (trường, trung tâm), quản trị viên đặt sẵn Trộn câu hỏi và Trộn phương án trong Mặc định bài kiểm tra. Các bài giao trong tổ chức sẽ dùng cài đặt này, giáo viên không phải bật lại từng lần.

Với bài tập về nhà giao từ tài khoản cá nhân, hiện chưa có công tắc trộn riêng. Bài nào cần trộn đề thật sự thì thầy cô dùng thi có giám sát ở trên.

Trộn diễn ra thế nào

Vài điều đáng biết để thầy cô yên tâm:

• Mỗi học sinh một thứ tự, và với bài giao có trộn và cho làm nhiều lần, mỗi lần làm lại cũng có thứ tự mới.
• Tải lại trang không đổi đề. Thứ tự được giữ cố định cho lượt làm đó, nên học sinh không bị rối khi mạng chập chờn.
• Đoạn văn đi cùng câu hỏi của nó. Với bài đọc hiểu dùng :::passage, cả đoạn văn và các câu hỏi đi kèm được trộn như một khối, không bị tách rời.
• Bài nghe giữ đúng thứ tự audio. Câu hỏi nghe không bị đảo, vì học sinh phải làm theo đúng mạch băng.
• Một số dạng không trộn đáp án, như ghép cặp và điền chỗ trống, vì việc đó không có ý nghĩa.
• Chấm theo nội dung, không theo chữ cái. Đáp án đúng là "11/12" chứ không phải "B", nên dù hiện ở vị trí nào máy vẫn chấm đúng.

Một điều cần nói rõ: rayQuiz không xuất ra các mã đề cố định để in (kiểu mã 101, 102, 103 kèm bảng đáp án riêng). Trộn đề trên rayQuiz dành cho học sinh làm bài trực tuyến.

Viết câu hỏi để trộn không bị hỏng

Đây là phần nhiều thầy cô bỏ qua. Một số câu hỏi viết theo kiểu đề giấy sẽ sai nghĩa khi bị trộn:

• "Cả A và B đều đúng", "Tất cả các đáp án trên". Sau khi trộn, A và B không còn là A và B. Hãy viết lại thành một câu hỏi chọn nhiều đáp án, hoặc dùng dạng đúng sai bốn ý.
• Phương án có thứ tự tự nhiên. Các con số như 10, 20, 30, 40 bị trộn thành 30, 10, 40, 20 trông hơi lạ nhưng vẫn chấm đúng. Nếu thứ tự thật sự quan trọng với câu đó, cân nhắc đổi sang câu trả lời ngắn.
• Câu hỏi nối tiếp nhau. "Dựa vào kết quả câu 4..." sẽ vô nghĩa khi câu 4 không còn đứng thứ tư. Gom các câu liên quan vào một đoạn văn để chúng luôn đi cùng nhau, hoặc viết mỗi câu tự đứng được.
• Lời giải nhắc chữ cái. "Chọn B vì..." sẽ gây nhầm khi xem lại. Hãy viết "Đáp án đúng là 11/12 vì...".

Các nguyên tắc này trùng với cách viết câu hỏi trắc nghiệm tốt nói chung: mỗi câu tự đứng được, không phụ thuộc vị trí.

Nếu thầy cô vẫn in đề giấy

Nhiều trường vẫn thi trên giấy và cần nhiều mã đề. rayQuiz không làm phần này, nên đây chỉ là lời khuyên chung từ kinh nghiệm đứng lớp:

• Soạn một đề gốc thật chắc trước, sửa hết lỗi rồi mới trộn. Sửa một lỗi trên đề gốc dễ hơn sửa trên bốn mã đề.
• Trộn theo phần, không trộn lẫn phần. Nếu đề có phần nhiều lựa chọn, phần đúng sai và phần trả lời ngắn, chỉ đảo câu trong từng phần.
• Giữ các câu cùng một đoạn văn hay hình vẽ đi liền nhau.
• Đảo phương án nhưng để ý câu có phương án dạng số hoặc phương án kiểu "cả A và B".
• Lập bảng đáp án cho từng mã đề ngay lúc trộn, ghi rõ mã đề trên mọi trang, và nhờ đồng nghiệp dò chéo một lượt.
• Kết hợp với sắp xếp chỗ ngồi để hai em ngồi cạnh nhau không cùng mã.

Nếu nhà trường cho phép, có thể dùng đề giấy cho bài thi chính thức và dùng bản online có trộn cho các bài luyện tập, kiểm tra nhanh trên lớp.

Câu hỏi thường gặp

Trộn đề có làm đề khó hơn với một số học sinh không? Thứ tự câu có thể ảnh hưởng nhẹ đến cảm giác làm bài, nhưng nội dung và số câu là như nhau với mọi người. Nếu lo, thầy cô có thể đặt câu dễ ở đầu đề gốc và chỉ bật trộn đáp án.

Học sinh làm lại bài có thấy đúng đề cũ không? Với bài giao có bật trộn và cho phép nhiều lần làm, mỗi lần làm là một thứ tự mới. Điều này rất có lợi cho ôn tập, vì học sinh phải nhớ kiến thức chứ không nhớ vị trí.

Trộn đề có đủ để chống gian lận không? Chưa đủ một mình. Hãy kết hợp với thời gian làm bài hợp lý và, với bài thi quan trọng, chế độ thi có giám sát.

Bắt đầu bằng một đề gốc chất lượng: xem cách viết câu hỏi trắc nghiệm hay, rồi soạn đề với công cụ tạo đề thi trắc nghiệm online. Muốn biết thêm các cài đặt khác, xem trang tính năng của rayQuiz.